Aandacht voor exotische paddenstoelen in Nederland

Is er sprake van concurrentie tussen exotische paddenstoelen op snipperhopen?
In de afgelopen 40 jaar zijn snipperhopen stormachtig veroverd door verschillende soorten paddenstoelen. Sommige van deze soorten worden vrijwel uitsluitend gevonden op dit substraat. Het onderzoeken van concurrentie tussen paddenstoelen onderling is moeilijk. Snipperhopen daarentegen bieden hier wel een mogelijkheid voor door het relatief schone materiaal en doordat de hopen meestal een kortstondig bestaan hebben. Onderzocht is de aanwezigheid van de vijf meest voorkomende soorten paddenstoelen op dit substraat. Deze varieert voor de gekozen soorten tussen de 67,4% tot 100% op snipperhopen (bron Coolia 48(3) De opkomst van Snipperpaddestoelen (E Arnolds & A. v.d. Berg)).
Bij het samenstellen van een eerdere grafiek zijn waarnemingen uit het NMV- bestand gebruikt over de periode 1966-2005.
Geaderde leemhoed
Deze grafiek is nu uitgebreid naar 2010 met gegevens uit het NMV bestand.

De opmars van de Geaderde leemhoed (Agrocybe rivulosa) een oorspronkelijk uit Nederland voor het eerst beschreven soortzet zich voort. Maar ook de Oranjerode stropharia (Psilocybe aurantiaca) en de Blauwplaatstropharia (Psilocybe rugosoannulata) die allebei uit AustraliŽ afkomstig zijn doen het ook heel goed. In de grafiek vallen deze beide soorten op door hun explosieve toename. Blijkbaar hebben ze onderling weinig last van concurentie. Opvallend is ook de neerwaartse knik in de grafiek van de Fluweelleemhoed (Agrocybe putaminum) en de Houtsnipperstropharia (Psilocybe percevalii) vanaf het moment dat de Geaderde leemhoed verschijnt. Deze trend heeft zich doorgezet vanaf 2005 en is wellicht het gevolg van concurrentie binnen de snipperhopen van zowel de Geaderde leemhoed, de Oranjerode stropharia en de Blauwplaatstropharia. Overigens zijn alle vijf beschouwde soorten mogelijk door menselijk handelen in Nederland terecht gekomen.
Snipperpaddenstoelen 2005-2010 Gedurende de beschouwde periode is het versnipperen verder toegenomen. Alleen worden de laatste jaren snippers in toenemende mate afgevoerd naar verbrandingsinstallaties om energie mee op te wekken. Houtsnippers zijn geld waard geworden. Door het verdwijnen van grote snipperhopen zijn er minder vestigingsmogelijkheden voor snipperpaddenstoelen. Dit is zeer waarschijnlijk waarom de laatste jaren deze soorten minder worden waargenomen. Deze trend zal zich waarschijnlijk doorzetten. Omdat in de totaalgrafiek 1966-2010 de totalen over 5 jaren zijn opgeteld is nog sprake van een stijging.
Tekst: Menno Boomsluiter, mei 2013.